Co mówią nam przepisy?

W dniu 01.01.2012 roku weszła w życie nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt. Znowelizowane zapisy ustawy wymusiły na wszystkich osobach zainteresowanych prowadzeniem hodowli psów i kotów obowiązek przynależności do ogólnopolskiej organizacji (np. stowarzyszenia) zajmującej się hodowlą psów lub kotów. Wiele osób, które przed 1 stycznia 2012 rozmnażały psy, musiały wstąpić do stowarzyszenia kynologicznego, które dokonało rejestracji hodowli i wydało dokumenty hodowlane dla szczeniąt lub psów dorosłych. Od 2012 roku do dnia dzisiejszego powstało ponad 100 organizacji zrzeszających hodowców psów rasowych, którym wydają rodowody. Niniejszy artykuł ma pomóc w odróżnieniu dokumentów i procedur, które obowiązują w Związku Kynologicznym w Polsce (ZKwP) od innych krajowych organizacji kynologicznych.

Zacznijmy może od początku procesu wydawania takich dokumentów, czyli od momentu gdy hodowca odchował szczenięta i oczekuje na przegląd miotu m.in. przez Kierownika Sekcji (przegląd miotu zgodnie z zaleceniem powinny przeprowadzić co najmniej dwie osoby). Kierownik Sekcji wraz z drugą osobą podczas przeglądu miotu wypełnia kartę miotu oraz protokół przeglądu miotu. Hodowca przedstawia jako potwierdzenie krycia suki tzw. kartę krycia, w której zawarte są dane psa reproduktora, suki hodowlanej oraz ich właścicieli. Dodatkowo hodowca przedstawia potwierdzenie znakowania szczeniąt (od 01.01.2021 podstawowym oznaczeniem jest czip, jako dodatkowy może być tatuaż). Znakowania szczeniąt dokonuje się przeważnie po 6 tygodniu życia. Czasem jest ono wykonywane wraz z pierwszym szczepieniem, a czasem osobno w późniejszym terminie. Po obejrzeniu szczeniąt komisja wypełnia kartę miotu i protokół przeglądu miotu. Wszystkie opisane dokumenty podpisane przez hodowcę i członków komisji stanowią podstawę do wydania metryk przez Zarząd Oddziału ZKwP.

Wzór metryki ZKwP

W Związku Kynologicznym w Polsce szczenięta opuszczające hodowlę nie wcześniej niż po ukończeniu 7 tygodni życia, nie otrzymują rodowodu lecz metrykę. Metryka jest drukiem ścisłego zarachowania i potwierdza, że szczenię jest rasowe i pochodzi z hodowli zarejestrowanej w Związku Kynologicznym w Polsce (metryka jest formatu A5, czyli zwykłego zeszytu szkolnego). Dokument ten jest ważny całe życie zwierzęcia i nie traci ważności nawet jeśli pies ma 10 lat. Metryka jest ważnym dokumentem, ponieważ na jej podstawie nowy właściciel może wystąpić o wystawienie rodowodu krajowego dla swojego pupila. Aby uzyskać taki rodowód właściciel, który nie jest jeszcze członkiem Związku Kynologicznego w Polsce musi złożyć deklarację członkowską w jednym z Oddziałów ZKwP. Po przyjęciu go przez Prezydium Zarządu Oddziału dokonuje on rejestracji swojego szczenięcia lub dorosłego już psa. Oryginał metryki jest przesyłany do Zarządu Głównego ZKwP, gdzie średnio po 30 dniach papierowy rodowód jest wystawiany i przesyłany do Oddziału ZKwP, w którym jest zarejestrowany właściciel psa.

Gdy pies wyjeżdża za granicę

Inna procedura obowiązuje w przypadku, gdy hodowca sprzedaje swoje szczenię za granicę. Hodowca po wystawieniu metryk przez Zarząd Oddziału po przeglądzie miotu, składa ją w swoim oddziale wraz z danymi zagranicznego właściciela o wystawienie rodowodu eksportowego. Procedura wystawienia jest taka sama, jak w przypadku rodowodu krajowego. Rodowód ten wystawiany jest w języku francuskim i jako właściciel wpisana jest osoba wraz z jej adresem zagranicznym. Na rodowodzie eksportowym z tyłu znajduje się adnotacja „Export pedigree”.

Wzór rodowodu eksportowego ZKwP

Wzór rodowodu eksportowego Związku Kynologicznego w Polsce

Na metryce, rodowodzie krajowym czy rodowodzie eksportowym zawsze jest też hologram z logo ZKwP. Na metryce jest on na pierwszej stronie w górnej części po prawej stronie, a na rodowodach na odwrocie po prawej stronie.

Przejdźmy teraz do informacji i danych, które znajdują się na poszczególnych dokumentach, tj. metryce i rodowodzie (krajowym oraz eksportowym). Metryka musi zawierać oznaczenie „Księgi Miotu” (Księgi, w którą wpisane są wszystkie urodzone mioty szczeniąt w danym roku, a numer księgi oznacza numer pod jakim miot został zarejestrowany w oddziale hodowcy). Kolejne dane to pola związane z oznaczeniem imienia i przydomka hodowlanego szczenięcia, oznaczenie płci, numeru czipa oraz umaszczenia. Dalej znajdują się dane rodziców szczenięcia, oprócz imienia i przydomka hodowlanego, numeru PKR, umaszczenia i numeru czipa znajdziemy tam też informacje o prześwietleniu w kierunku dysplazji zwyczajowo oznaczane jako „HD” (HD to skrót od słów „hip displasia” czyli dysplazja biodrowa). Przy rodzicach często są też wpisane ich osiągnięcia, takie jak posiadane dyplomy Championa danych krajów (np. Champion Polski, który jest oznaczony skrótem „Ch.Pl”). Psy, które pozytywnie zaliczyły konkursy pracy mogą mieć wpisane ich wyniki. Przykładowo psy myśliwskie, które ukończyły konkurs tropowców będą miały wpisane skrót „KT” (dodatkowo z oznaczeniem stopnia uzyskanego dyplomu).

Rodowód ZKwP

Rodowód Związku Kynologicznego w Polsce

W kolejnej części znajdują się dane hodowcy szczenięcia wraz z numerem przydomka, który nadawany jest przy jego rejestracji w Międzynarodowej Federacji Kynologicznej (FCI, Fédération Cynologique Internationale). Każda metryka wydawana nowemu właścicielowi szczenięcia jest oczywiście podpisana przez hodowcę. Pozostałe rubryki metryki związane są z danymi nowego właściciela oraz danymi Oddziału ZKwP, który wystawił metrykę oraz oddziału, w którym została ona złożona w celu wystawienia rodowodu krajowego. Druk metryki jest to biała karta z czarnym nadrukiem, na której znajduje się srebrny hologram (logo ZKwP), pieczątka nagłówkowa w lewej górnej części oraz pieczątka i podpis osoby wystawiającej metrykę w prawej dolnej części.

Ja mam psa rasowego, ma rodowód

Często osoby, które dzwonią do Związku Kynologicznego w Polsce mówią, że mają rodowód i chcą się zapisać. Stwierdzenie „mam rodowód” nie powinno chyba nikogo dziwić. Jednak w obecnej chwili, gdy ilość organizacji wystawiających dokumentację kynologiczną przekroczyła setkę, takie słowa powinny zapalić co najmniej żółte światło w naszej głowie. Podczas rozmowy, gdy zadamy bardzo proste pytania dotyczące posiadanego przez dzwoniącego dokumentu, możemy od razu stwierdzić, czy jest on wystawiony przez ZKwP czy inną organizację. Bardzo często ludzie w ogóle nie przywiązują uwagi do nazwy organizacji, z której kupili długo oczekiwanego pierwszego psa. Inne organizacje kynologiczne mają różne nazewnictwo swoich dokumentów. Czasem nazywają je tak jak w ZKwP – metryką. Większość psów otrzymuje od tych organizacji np. „Rodowód”, „Pedigree”, „Rodowód psa rasowego”. Dokumenty te są różnego formatu, od A5 do A4. Bardzo często dokumenty te mają piękną kolorową grafikę i logo. Na niektórych dokumentach brak jest danych właściciela szczenięcia, co w ZKwP nie ma prawa się zdarzyć, ponieważ rodowód jest wydawany na podstawie metryki, w której właściciel wpisuje swoje dane w momencie złożenia jej w oddziale ZKwP o wystawienie rodowodu.

Psy pochodzące z ZKwP mają prawo uczestniczyć we wszelkiego rodzaju imprezach kynologicznych organizowanych przez wszystkie oddziały związku. Przeważnie każdy oddział raz do roku organizuje przynajmniej jedną krajową wystawę psów rasowych. Psy pochodzące z innych krajowych organizacji kynologicznych nie mogą uczestniczyć w tych wystawach. Każda z organizacji ma swoje wystawy, testy psychiczne, egzaminy i konkursy. Nie jest możliwe także, aby pies z rodowodem innego krajowego stowarzyszenia mógł zostać wpisany do Polskiej Księgi Rodowodowej (dalej PKR) prowadzonej przez Zarząd Główny ZKwP. Dla laików kupujących psy nie są to jednak tak oczywiste sprawy jak wydawałoby się dla członków ZKwP. Niektóre organizacje założyły swoje „Polskie Księgi Rodowodowe”, nie są jednak tożsame z księgą, którą prowadzi ZKwP.

Związek Kynologiczny w Polsce nie wydaje po przeglądzie miotu rodowodów dla wszystkich szczeniąt. Wszelkie dokumenty, które otrzymuje hodowca są wypisane na przeglądzie lub wystawione po przeglądzie przez Zarząd Oddziału. Nie jest możliwe, aby metryki urodzenia szczeniąt były drukowane i wysyłane do hodowcy puste w celu ich samodzielnego wypełnienia. Metrykę wystawia uprawniona przez Zarząd Oddziału osoba, która na etapie jej przygotowania wpisuje numer czipa. Nigdy nie może się zdarzyć, by hodowca zrzeszony w ZKwP przekazał nowemu właścicielowi metrykę wraz z zamkniętym hermetycznie w opakowaniu czipem. Obowiązek oznakowania szczenięcia leży po stronie hodowcy. Zgodnie z Regulaminem Hodowli Psów Rasowych ZKwP hodowca ma przedstawić komisji do przeglądu miotu szczenięta już oznakowane,czipem i ewentualnie, dodatkowo tatuażem.

Jakie korzyści zapewnia ZKwP

Po otrzymaniu metryki i wstąpieniu do ZKwP, nowy właściciel po określonym czasie otrzyma na swój adres mailowy elektroniczną wersję wystawionego przez biuro Zarządu Głównego ZKwP rodowodu. Ta elektroniczna wersja informuje nas, że rodowód w wersji papierowej zostanie niedługo przesłany do oddziału, w którym się zapisaliśmy. Rodowód krajowy jest dokumentem, który potwierdza czteropokoleniowe pochodzenie naszego szczenięcia. Oprócz danych, które były w metryce, tj. imienia i przydomka hodowlanego szczenięcia, rasy, umaszczenia i oznakowania, są też dane hodowcy oraz właściciela. Poniżej tych danych znajdują się najważniejsze informacje, które interesują hodowców a dla właściciela są źródłem informacji o jego przodkach. Pies lub suka, która została wpisana na podstawie metryki do PKR jest kolejnym pokoleniem swoich przodków uwidocznionych w tej części rodowodu. Psy pochodzące z ZKwP mają widoczne w rodowodzie czteropokoleniowe pochodzenie, co odróżnia je od rodowodów wystawianych przez inne organizacje kynologiczne. W rodowodach ZKwP nie znajdziemy przypadku, w którym matka i ojciec mają oznaczenie „NN”, czyli nie są znane dane rodziców, a szczenię, które posiada taki rodowód byłoby przykładowo rasowym bokserem. Nie ma możliwości, aby po dwóch nieznanych przodkach mógł urodzić się pies rasy, która ma określony wzorzec. Pies kupiony z rodowodem ZKwP gwarantuje kupującemu określone cechy wyglądu zewnętrznego opisane we wzorcu danej rasy. Dla osób, które nie wiedzą czym on jest - można go w bardzo prosty sposób określić jako opis cech wyglądu jak i charakteru, które ma posiadać dorosły przedstawiciel rasy. Jeśli kupujemy szczenię po rodzicach „NN” to nie możemy mieć pewności, co z niego wyrośnie. Czy będzie to właśnie ten wymarzony bokser, którego wielokrotnie obserwowaliśmy na wystawie psów? Czy będzie on podobny do boksera zakupionego przez naszego sąsiada w hodowli zarejestrowanej w ZKwP? Na te pytania każdy nowy właściciel powinien sam sobie odpowiedzieć.

Zakup szczenięcia z hodowli zarejestrowanej w ZKwP daje gwarancję pochodzenia i określonych cech wyglądu zewnętrznego odpowiadających danej rasie. Jeśli zakochaliśmy się w bokserach, to mamy pewność, że będziemy go mieli, a nie psa w typie rasy. Wiele osób kupuje psa sugerując się ładnym zdjęciem w ogłoszeniu. Część osób bezkrytycznie patrzy na małe szczenięta, które na pierwszy rzut oka mało przypomina szczenię boksera, golden retrievera czy border collie. Czasem po paru dniach, tygodniach lub miesiącach chcąc zarejestrować swojego ukochanego pupila dzwonią do Oddziału ZKwP i wtedy jest wielkie zdziwienie i rozczarowanie. Najczęściej padają słowa – „To ja nie mogę go u Was zarejestrować?”.

Jak kupić psa rasowego, a nie kota w worku

Nowelizacja ustawy, która weszła w życie 01.01.2012 r. doprowadziła do zrównania wobec prawa rodowodów ZKwP z tymi wystawianymi przez inne stowarzyszenia. Zarówno pies kupiony od hodowcy ZKwP, jak i innego stowarzyszenia kynologicznego w świetle prawa posiada rodowód. Niniejszy artykuł nie ma oceniać wartości hodowlanej rodowodów innych organizacji kynologicznych, a jedynie wskazać różnice w dokumentacji, z jaką może spotkać się kupujący. Każde stowarzyszenie i jego hodowcy pracują na swój wizerunek i dobrostan hodowanych zwierząt. Dlatego nie można porównywać psa rasowego posiadającego rodowód ZKwP z psem posiadającym rodowód innej krajowej organizacji kynologicznej, ponieważ może się okazać, że ich wygląd zewnętrzny nie będzie odpowiadać temu, co widzimy na wystawach psów rasowych organizowanych przez Oddziały ZKwP. Różnice wyglądu mogą być spowodowane innymi wzorcami ras, co przełoży się na to, że shih tzu pochodzący z hodowli ZKwP będzie wyglądać inaczej, niż w innej krajowej organizacji.

Osoby szukające swojego pierwszego psa często nie widzą różnicy w nazwach organizacji, z której pochodzi szczenię. Dość popularna potocznie nazwa “związek” lub “klub hodowców” często jest kojarzona ze Związkiem Kynologicznym w Polsce. Jest kilka organizacji kynologicznych w Polsce, w nazwach których występuje słowo ‘związek’ lub ‘klub’, m.in. Polski Klub Psa Rasowego - Polski Związek Kynologiczny, Polski Klub Kynologiczny, Związek Hodowców Psów Rasowych. Hodowlą psów zajmuje się także organizacja o łudząco podobnej nazwie do ZKwP, a mianowicie Związek Kynologiczny PL. Żadna z przywołanych organizacji nie ma nic wspólnego ze Związkiem Kynologicznym w Polsce, który nie akceptuje ich psów, dokumentacji hodowlanej, czy ksiąg rodowodowych prowadzonych przez te organizacje. W dzisiejszych czasach, gdy kilka dorosłych osób może założyć stowarzyszenie o zasięgu ogólnopolskim zajmujące się hodowlą psów rasowych, ważne jest, aby członkowie ZKwP dbali o dobre imię swojego stowarzyszenia i aby hodowla psów była prowadzona etycznie. Należy podkreślić, że dbanie o dobre imię nie może przejawiać się w obrażaniu, pomawianiu innych stowarzyszeń, ponieważ nie jest to dobra droga i działa w obie strony. Najważniejsze jest zatem podkreślanie różnic między ZKwP, a innymi organizacjami kynologicznymi i uświadamianie kupujących w istniejących różnicach między organizacjami zajmującymi się hodowlą psów, aby mogli świadomie podjąć decyzję o zakupie psa. Oczywiście zawsze znajdzie się grupa nabywców, których podstawowym kryterium wyboru szczeniaka będzie jego cena. Szkoda, że przy zakupie telefonu większość osób sprawdza jego pamięć RAM i inne parametry, a przy zakupie psa rasowego nie poświęcą więcej czasu, aby poznać jego „parametry”, tylko decydująca jest cena. Miejmy nadzieję, że za kilka lat o wyborze psa nie będzie decydowała w pierwszej kolejności jego cena, a organizacja, z której pochodzi hodowla. W końcu telefon kupujemy na 2-3 lata, a psa na 10 i więcej lat.

W kilku słowach

Na podsumowanie przypomnijmy kilka ważnych kwestii, które zostały przedstawione wcześniej, a dotyczą zakupu szczenięcia z hodowli zarejestrowanej w Związku Kynologicznym w Polsce:

  • Szczenię może opuścić hodowlę nie wcześniej niż po ukończeniu 7. tygodnia życia.
  • Do przeglądu miotu hodowca przedstawia oznakowane czipem szczenię. Nie ma możliwości samodzielnego zaczipowania szczenięcia przez nowego właściciela u weterynarza podczas najbliższej wizyty.
  • Szczenię opuszczające hodowlę powinno otrzymać metrykę. Szczenię wyjeżdżające za granicę otrzyma metrykę, na podstawie której hodowca wystąpi o rodowód eksportowy.
  • Druk metryki nigdy nie wypełnia samodzielnie hodowca. To Oddział ZKwP przygotowuje hodowcy wypisane i podpisane przez upoważnione osoby metryki. Hodowca tylko składa na metryce swój podpis w określonym miejscu.
  • Metryka urodzenia nigdy nie traci ważności. Oznacza to, że w każdym wieku można wystąpić o wystawienie rodowodu na podstawie metryki.
  • Wszystkie szczenięta urodzone w miocie otrzymują dokumenty. Nie jest prawdą, że tylko 6 szczeniąt otrzymuje metryki a te 7, 8, 9… itd. już nie! W ZKwP wszystkie szczenięta, które zostały przedstawione do przeglądu, otrzymają metryki.
Aby wyświetlić komentarze potrzebujemy użyć ciasteczek
Aby strona działała poprawnie, wykorzystujemy pliki cookies. Umożliwia nam to korzystanie z narzędzi marketingowych i analitycznych. Kliknij “akceptuję”, jeżeli zgadzasz się z naszą polityką cookies .